Krótka historia klimatyzacji. Część III: „ojciec” Willis Carrier

Krótka historia klimatyzacji. Część III: „ojciec” Willis Carrier

Nowojorski inżynier Willis Carrier (1876-1950) był wynalazcą niezwykle płodnym. Dość powiedzieć, że ma na swoim koncie blisko 80 patentów z dziedziny inżynierii. Jego największym osiągnięciem zawodowym na zawsze pozostanie jednak projekt, który zapewnił mu tytuł „ojca współczesnej klimatyzacji”.

Willis Carrier, krótko po uzyskaniu dyplomu inżyniera na Uniwersytecie Cornell, rozpoczął pracę w firmie Buffalo Forge Company. To właśnie w ramach swoich obowiązków zawodowych zainteresował się dziedziną chłodzenia powietrza w pomieszczeniach, którą zgłębiał poprzez badania nad obliczeniami niezbędnymi przy projektowaniu wentylatorów nadmuchowych do kotłów. Jego prace były przełomowe, wpłynęły na poprawę jakości produktów oferowanych przez pracodawcę, toteż Carrier stanął wkrótce na czele nowo utworzonego działu badań.

Jako jego kierownik opracował wynalazek, którego prezentacja w 1902 roku oznaczała narodziny nowoczesnej klimatyzacji. Dla pewnej drukarni działającej na Brooklynie Carrier opracował urządzenie, które umożliwiało regulowanie temperatury w pomieszczeniach, ale także pozwalało na kontrolowanie poziomu wilgotności. Było to niezbędne w firmie drukarskiej, bowiem zbyt duża wilgoć niszczyła papier i utrudniała odpowiednie schnięcie atramentu.

W swoim wynalazku inżynier Carrier odwrócił zasadę działania nagrzewnic parowych. Strumień pary przechodzi w nich przez rozgrzane rdzenie, przez co rośnie jego temperatura, a tym samym ogrzewa się pomieszczenie, do którego wtłaczana jest para. Willis Carrier zastąpił gorące cewki – zimnymi (wypełnionymi wodą). Usuwanie lub dodawanie kolejnych z nich pozwalało na precyzyjne sterowanie temperaturą i wilgotnością w drukarni. Pierwsze odpalenie urządzenia odbyło się 17 lipca 1902 i od razu jasne stało się, że jest to wynalazek rewolucyjny.

Popyt na klimatyzację (ang.: air conditioning) stał się tak wielki, że Buffalo Forge Company wydzieliło spółkę The Carrier Air Conditioning Company of America, która miała zajmować się wyłącznie produkowaniem klimatyzatorów. Firma do dziś funkcjonuje i jest jednym z liderów branży.

Początkowo jedynie przedsiębiorstwa mogły pozwolić sobie na montaż klimatyzatorów, gdyż były bardzo drogie. Pierwszy prywatny dom z klimatyzacją powstał w USA w 1933 roku. Wynalazek Carriera upowszechnił się jednak dopiero w latach 50., gdy do produkcji weszły kompaktowe klimatyzatory montowane do okna mieszkania. Opracował je w 1945 roku Robert Sherman, który z tego tytułu nie otrzymał nigdy żadnych pieniędzy, bowiem jego pomysł podpatrzyli producenci, zanim zdążył zgłosić patent.